‘Megjashi’, femijet nuk i dine te drejtat e tyre
Mbi 70 per qind e femijeve te moshes shkollore nuk i njohin te drejtat e tyre, ndersa te tjeret dine se kane te drejte por nuk kane informata me te detajuara per to.
Ky eshte konstatimi i pergjithshem nga anketa e zbatuar ne mesin e nxenesve ne 41 shkolla fillore ne 7 qytete te Maqedonise, nga ana e Ambasades se pare femijore ne bote “Megjashi”, ne periudhen prej 1 deri me 8 qershor te vitit 2009.
Anketimi eshte zbatuar mbi 2234 nxenes, femije te moshes prej 10 deri ne 18 vjet me ndihme te pyetesorit anketues. Prej gjithsej 2234 te anketuarve sipas perkatesise etnike 1282 nxenes jane maqedonas, 659 jane shqiptare, 74 rome, 44 jane serbe, 33 jane boshnjake, 31 jane turq dhe 4 nxenes jane vlleh, 19 te tjeret i takojne perkatesive tjera etnike, ndersa 88 nuk jane prononcuar.
Femijet edhe kur mund te identifikojne se disa nga te drejtat e tyre jane shkelur nuk dine ku te drejtohen per te ruajtur keto te drejta. Interesant eshte fakti se femijet me se shumti dine per te drejtat femijerore nga shkolla, ndersa madje 65 per qind e tyre, nese u shkelen te drejtat, nuk do te drejtoheshin ne shkolle.
Ne pyetjen “A ke degjuar per Konventen per te drejtat e femijes?” 53 per qind e femijeve jane pergjigjur me Po, ndersa 38 me Jo. Ne familje, te drejtat e femijeve me se shumti respektohen nga gjyshet dhe gjysherit, ndersa me pak nga nenat dhe baballaret.
Sipas te dhenave te fituara ne kuader te familjes shkelja me e shpeshte e te drejta te femijes behet nga ana e vellait ose motres. Gjate shkeljes se cdo te drejte, femijet me se shpeshti drejtohet ne familjen, ndersa me pak se 25 per qind drejtohen ne SOS telefonat dhe institucionet tjera.
Ne pyetjen “A ndodh ne shkollen tende dhune?”, madje 56 per qind e te anketuarve jane pergjigjur me Po, ndersa per 14 per qind kjo ndodh per cdo dite. Nderkaq, ne shkollat e mesme per dhune jane per 6 per qind me te perfaqesuar se ne shkollat fillore.
Ne pyetjen “A njeh ndonje femije te cilin profesoresha apo profesori e ka goditur?”, 57 per qind jane pergjigjur pozitivisht, ndersa ne pyetjen “A je i informuar per raste te dhunes se nxenesit mbi ndonje profesor”, 35 per qind jane pergjigjur ne forme konfirmuese.
Femijet krahas shkeljes se te drejtave te tyre dhe dhunes perballen edhe me diskriminim, por hulumtimi i “Megjash”-it tregoi se 1.3 per qind e femijeve e dine te drejten e barazise. 39 per qind e femijeve te anketuar ne kete hulumtim konsiderojne se ngandonjehere ne situata te caktuara kane qene te diskriminuar, ndersa 40 per qind ndjejne se ne disa situata jane privuar edhe ate per shkak te: moshes 44 per qind, prejardhjes sociale 23 per qind, grupit etnik te cilit i takojne 17 per qind, gjinise 16 per qind, religjionit 15 per qind.
Diskriminimin e gjinise me shume e ndjejne vajzat te cilat jane 19 per qind se sa meshkujt te cilet ne perqindje arrijne 12.2 per qind. /makfaks/
|
|
